برگه‌ها

سئوالات متداول مالکیت های فکری



در این بخش پاسخ به سئوالات متداول در خصوص مالکیت های فکری و خدمات مرتبط درج شده است. همچنین به راحتی می توانید با مراجعه به فرم زیر سئوال خود را ارسال یا با مراجعه به انجمن نوآوری در مباحث شرکت کنید.

برای مشاهده هر یک از تب ها روی علامت + کلیک کنید.


اختراع چیست؟

پاسخ

اختراع نتیجه فکر فرد یا افراد است که برای اولین بار فرآیند یا فرآورده ای خاص را ارائه می کند و مشکلی را در یک حرفه‌، فن‌، فناوری، صنعت، خدمات و مانند آن ها حل می نماید.

چه اختراعی قابل ثبت است؟

پاسخ

اختراعی قابل ثبت است که حاوی ابتکار جدید و دارای کاربرد اجرایی باشد. ابتکار جدید عبارت است از آنچه که در فن، صنعت یا خدمات قبلی وجود نداشته و برای دارنده مهارت عادی در فن مذکور معلوم و آشکار نباشد و از نظر اجرایی اختراعی کاربردی محسوب می شود که در رشته ای از صنعت و خدمات قابل ساخت، اجرا و استفاده باشد.

گواهینامه ثبت اختراع چیست؟

پاسخ

گواهینامه اختراع سندی است که « اداره مالکیت صنعتی » برای حمایت از اختراع در محدوده جغرافیایی تحت اختیار صادر می کند و دارنده آن می تواند از حقوق انحصاری اختراع در آن محدوده جغرافیایی بهره مند شود.

شرط بهره مندی از نظام انحصاری اختراع چیست؟

پاسخ

اگر نوآور یا مالک اختراع قبل از تسلیم اظهارنامه و ثبت به نحوی آن را افشاء یا از طریق شفاهی، مصاحبه و شرکت در نمایشگاه های داخلی و بین المللی آن را در معرض دید عمومی قرار دهد، به منزله این است که با علم و اطلاع اقدام به افشاء آن نموده و به نوعی در جهت عمومی سازی و وارد کردن این اختراع به حوزه قلمرو عمومی اقدام کرده است، و چنانچه متقاضی در مهلت ارفاقی نیز مبادرت به تسلیم اظهارنامه اختراع ننماید حق اختراع برای وی از دست رفته محسوب می شود، به این ترتیب کسانی که خواهان استفاده از نظام انحصاری اختراعات هستند ابتدا باید این حق را به ثبت برسانند و معمولا پس از ثبت اختراع است که نوآور می تواند علیه نقض کنندگان حق مالکیت اختراع یا هر شخصی که بدون اجازه آن نسبت به ساخت، تولید، اجرا، عرضه، فروش، صادرات و استفاده از اختراع اقدام می نماید به دادگاه شکایت کند.

چه مواردی امکان ثبت اختراع ندارند؟

پاسخ

موارد زیر از حیطه حمایت از اختراع خارج هستند.

  • کشفیات، نظریه های علمی، روش های ریاضی و آثار هنری
  • طرح ها و قواعد یا روش های انجام کار تجاری و سایر فعالیت های ذهنی و اجتماعی
  • روش های تشخیص و معالجه بیماری های انسان یا حیوان‌ (این بند شامل فرآورده های منطبق با تعریف اختراع و مورد استفاده در روش های مزبور نمی شود)
  • منابع ژنتیک و اجزاء ژنتیک تشکیل دهنده آن ها و همچنین فرآیندهای بیولوژیک تولید آن ها
  • آنچه قبلا در فنون و صنایع پیش بینی شده باشد (فن یا صنعت قبلی عبارت است از هر چیزی که در نقطه ای از جهان از طریق انتشار کتبی یا شفاهی یا از طریق استفاده عملی و یا هر طریق دیگر قبل از تقاضا و یا در موارد حق تقدم ناشی از اظهارنامه ثبت اختراع‌ افشاء شده باشد. در صورتی که افشاء اختراع ظرف مدت شش ماه قبل از تاریخ تقاضا یا در موارد مقتضی قبل از تاریخ حق تقدم اختراع صورت گرفته باشد مانع ثبت نخواهد بود)
  • اختراعاتی که بهره برداری از آن ها خلاف موازین شرعی یا نظم عمومی و اخلاق حسنه باشد

مزیت های ثبت اختراع در ایران چیست؟

پاسخ

از مزایای ثبت اختراع در کشور ایران به موارد زیر می توان اشاره نمود.

  • حفظ مالکیت و حقوق مادی و معنوی نوآوری
  • جلوگیری از سرقت اطلاعات و سوء استفاده دیگران
  • خلق ثروت از طریق فروش و واگذاری امتیاز نوآوری
  • اثبات ادعا در خصوص نوآوری بدست آمده
  • دریافت سند معتبر علمی
  • افزایش قدرت در مذاکرات
  • افزایش شهرت و اعتبار علمی
  • پرهیز از دعاوی حقوقی نوآوری
  • رشد شاخص ارزیابی و عملکرد نوآوری
  • دریافت رتبه و امتیازات تحصیلی
  • دریافت تسهیلات بانکی کم بهره
  • استفاده از معافیت های مالیاتی و صادرات
  • و مزایای بسیار دیگر …

طرح صنعتی چیست؟

پاسخ

هرگونه ترکیب خطوط یا رنگ ها و هرگونه شکل سه بعدی با خطوط‌، رنگ ها و یا بدون آن‌، به گونه ای که ترکیب یا شکل یک فرآورده صنعتی یا محصولی از صنایع دستی را تغییر دهد طرح صنعتی است‌. در یک طرح صنعتی تنها دسترسی به یک نتیجه فنی بدون تغییر ظاهری مشمول حمایت از این قانون نمی باشد.

چه طرح صنعتی قابل ثبت است؟

پاسخ

طرح صنعتی زمانی قابل ثبت است که جدید و یا اصیل باشد. طرح صنعتی زمانی جدید است که از طریق انتشار به طور محسوس و یا از طریق استفاده به هر نحو دیگر قبل از تاریخ تسلیم اظهارنامه یا بر حسب مورد قبل از حق تقدم اظهارنامه برای ثبت در هیچ نقطه ای از جهان برای عموم افشاء نشده باشد.

گواهینامه ثبت طرح صنعتی چیست؟

پاسخ

گواهینامه طرح صنعتی سندی است که « اداره مالکیت صنعتی » برای حمایت از طرح در محدوده جغرافیایی تحت اختیار صادر می کند و دارنده آن می تواند از حقوق انحصاری طرح صنعتی در آن محدوده جغرافیایی بهره مند شود.

شرط بهره مندی از نظام انحصاری طرح صنعتی چیست؟

پاسخ

اگر نوآور یا مالک طرح صنعتی قبل از تسلیم اظهارنامه و ثبت به نحوی آن را افشاء یا از طریق شفاهی، مصاحبه و شرکت در نمایشگاه های داخلی و بین المللی آن را در معرض دید عمومی قرار دهد، به منزله این است که با علم و اطلاع اقدام به افشاء آن نموده و به نوعی در جهت عمومی سازی و وارد کردن این طرح به حوزه قلمرو عمومی اقدام کرده است، و چنانچه متقاضی در مهلت ارفاقی نیز مبادرت به تسلیم اظهارنامه طرح صنعتی ننماید حق طرح برای وی از دست رفته محسوب می شود، به این ترتیب کسانی که خواهان استفاده از نظام انحصاری طرح های صنعتی هستند ابتدا باید این حق را به ثبت برسانند و معمولا پس از ثبت طرح است که نوآور می تواند علیه نقض کنندگان حق مالکیت طرح صنعتی یا هر شخصی که بدون اجازه آن نسبت به ساخت، تولید، اجرا، عرضه، فروش، صادرات و استفاده از طرح اقدام می نماید به دادگاه شکایت کند.

اثر ادبی و هنری چیست؟

پاسخ

اثر ادبی عبارت است از آن گونه سخنانی که از حد سخنان عادی برتر و والاتر بوده است و مردم آن سخنان را در میان خود ضبط و نقل کرده اند و از خواندن و شنیدن آن ها دگرگون گشته و احساس غم و شادی یا لذت کرده اند. اثر هنری انتقال عواطف و احساسات هنرمند به انسان است، هنرمند قادر است در آثارش عواطف و تجربیات خود را به صورتی آشکار کند که باعث برانگیخته شدن احساسات مخاطب شود و با ایجاد عواطف مشترک با مخاطبان ارتباط و پیوندی معنوی برقرار کند.

چه اثر ادبی و هنری قابل ثبت است؟

پاسخ

اثری قابل ثبت است که اصیل باشد. اصالت یعنی اثر باید ناشی از اندیشه، احساسات و تلاش فکری شخص پدید آونده باشد و به عبارت دیگر شخصیت پدید آورنده در اثرش نمودار باشد. بنابراین اثری که تقلید و کپی برداری از آثار دیگران یا تقلید محض از آن ها باشد نمی تواند واجد حق ثبت و کپی رایت گردد. قانون حمایت از مولفین طیف گسترده ای از آثار ادبی و هنری را مورد حمایت قرار می دهد، که از این قبیل می توان به کتاب، رساله، جزوه، شعر، ترانه، اثر موسیقی، نقشه و اثر معماری، نقاشی، طراحی، اثر عکاسی، هنرهای دستی، طرح فرش و گلیم، مجسمه، نمایش نامه و فیلم نامه، اثر سینمایی، رقص و پانتومیم و غیره اشاره نمود.

گواهینامه ثبت اثر ادبی و هنری چیست؟

پاسخ

گواهینامه اثر ادبی و هنری سندی است که « اداره مالکیت ادبی و هنری » برای حمایت از اثر در محدوده جغرافیایی تحت اختیار صادر می کند و دارنده آن می تواند از حقوق انحصاری اثر در آن محدوده جغرافیایی بهره مند شود.

شرط بهره مندی از نظام انحصاری اثر ادبی و هنری چیست؟

پاسخ

آثار ادبی و هنری به محض ایجاد و خلق به خودی خود تحت حمایت قانون قرار می گیرند و حمایت از آن ها مشروط به ثبت یا تشریفات دیگری نمی باشد. ثبت اثر امری اختیاری است و پدید آورنده می تواند اثر خود را به ثبت برساند. فایده ثبت اثر این است که پدید آورنده برای اثبات مالکیت خود در دادگاه با ارائه گواهی ثبت از ارائه دلیل دیگری بی نیاز می گردد. به این ترتیب کسانی که خواهان استفاده از نظام انحصاری آثار ادبی و هنری هستند ابتدا باید این حق را به ثبت برسانند و معمولا پس از ثبت اثر است که پدید آورنده بدون ارائه دلیل دیگری می تواند علیه نقض کنندگان حق مالکیت اثر یا هر شخصی که بدون اجازه آن نسبت به تکثیر، عرضه و استفاده از اثر اقدام می نماید به دادگاه شکایت کند.

علائم تجاری چیست؟

پاسخ

علامت تجاری نشانی است که کالاهای تولیدی یا خدمات ارائه شده توسط یک شخص یا بنگاه اقتصادی را از کالاها یا خدمات سایر اشخاص یا بنگاه ها متمایز می کند.

چه علائم تجاری قابل ثبت است؟

پاسخ

با اینکه اکثر کسب و کارها به اهمیت استقاده از علائم تجاری به منظور متمایز کردن محصولات و خدمات خود از محصولات و خدمات سایر رقبا پی برده اند اما همه آن ها اهمیت حمایت از علائم تجاری از طریق ثبت را درک نکرده اند. پس از ثبت علامت طبق قانون ثبت علائم تجاری شخص یا بنگاه اقتصادی حق انحصاری پیدا می کند و به موجب آن می ‌تواند از عرضه کالاها یا خدمات یکسان یا مشابه توسط اشخاص ثالث تحت علائم تجاری که عین یا به طریق گمراه کننده ای مشابه علامت تجاری شما هستند جلوگیری نماید. اگر علامت تجاری ثبت نشود رقبا از همان علامت یا علامتی که شباهت آن با علامت مزبور بسیار زیاد است برای همان کالاها یا خدمات مشابه استفاده خواهند کرد و نتیجتا سرمایه گذاری در بازاریابی و معرفی ممکن است به هدر رود. اگر یکی از رقبا از علامت تجاری یکسان یا مشابه استفاده کند ممکن است مشتریان تصور کنند آن کالا یا خدمات متعلق به همان شخص یا بنگاه اقتصادی است و کالا یا خدمات رقیب را خریداری کنند. این امر نه تنها سود شخص یا بنگاه اقتصادی را کاهش خواهد داد، بلکه به شهرت و اعتبار آسیب خواهد زد، بخصوص اگر کالا یا خدمات رقیب کیفیت کمتری داشته باشد. با توجه به ارزش علائم تجاری و اهمیتی که یک علامت تجاری ممکن است در تعیین میزان موفقیت یک کالا یا خدمات در بازار داشته باشد، تضمین اینکه در بازارهای مربوطه به ثبت رسیده باشد بسیار ضروری است. همچنین واگذاری و اجازه استفاده از یک علامت تجاری ثبت شده به فعالان و شرکت های ثالث داخلی و خارجی بسیار آسان تر است و می ‌تواند منبع درآمد بیشتری برای شخص یا بنگاه اقتصادی بوجود آورد یا اساس انعقاد یک موافقت ‌نامه اعطای نمایندگی باشد. گاهی اوقات از یک علامت تجاری ثبت شده که در میان مشتریان شهرت خوبی دارد ممکن است به منظور دریافت منابع مالی استفاده شود، که بطور فزاینده ‌ای نشان دهنده موفقیت کسب و کار و اعتبار وی است.

گواهینامه ثبت علائم تجاری چیست؟

پاسخ

گواهینامه علائم تجاری سندی است که « اداره مالکیت صنعتی » برای حمایت از علامت در محدوده جغرافیایی تحت اختیار صادر می کند و دارنده آن می تواند از حقوق انحصاری علائم تجاری در آن محدوده جغرافیایی بهره مند شود.

شرط بهره مندی از نظام انحصاری علائم تجاری چیست؟

پاسخ

اگر مالک علامت قبل از تسلیم اظهارنامه و ثبت به نحوی آن را افشاء یا از طریق شفاهی، مصاحبه و شرکت در نمایشگاه های داخلی و بین المللی آن را در معرض دید عمومی قرار دهد، به منزله این است که با علم و اطلاع اقدام به افشاء آن نموده و به نوعی در جهت عمومی سازی و وارد کردن این علامت به حوزه قلمرو عمومی اقدام کرده است، و چنانچه متقاضی در مهلت ارفاقی نیز مبادرت به تسلیم اظهارنامه علامت ننماید حق علائم تجاری برای وی از دست رفته محسوب می شود، به این ترتیب کسانی که خواهان استفاده از نظام انحصاری علائم تجاری هستند ابتدا باید این حق را به ثبت برسانند و معمولا پس از ثبت علامت است که مالک می تواند علیه نقض کنندگان حق مالکیت علائم تجاری یا هر شخصی که بدون اجازه آن نسبت به ساخت، تولید، اجرا، عرضه، فروش، صادرات و استفاده از علامت اقدام می نماید به دادگاه شکایت کند.

نشان جغرافیایی چیست؟

پاسخ

نشان‌ جغرافیایی‌ نشانه‌ ای است‌ که‌ مبداء کالایی‌ را به‌ قلمرو، منطقه‌ یا ناحیه ای‌ از کشور منتسب‌ می سازد، مشروط‌ بر اینکه کیفیت و مرغوبیت‌، شهرت‌ یا سایر خصوصیات کالا اساسا قابل‌ انتساب‌ به‌ مبداء جغرافیایی‌ آن‌ باشد. کالا یعنی هرگونه محصول طبیعی و کشاورزی و یا فرآورده های آن یا صنایع دستی و یا تولیدات صنعتی. تولید کننده یعنی هر شخصی که به تولید و فرآوری محصولات کشاورزی دامی و غذایی یا ساخت و تولید ابزار صنعتی و مصنوعات دستی اشتغال دارد یا از مواد طبیعی به منظور تولید بهره برداری یا در تجارت محصولات مذکور فعالیت می کند.

چه نشان جغرافیایی قابل ثبت است؟

پاسخ

نشان جغرافیایی قابل ثبت است که حاوی کیفیت، مرغوبیت، شهرت و سایر خصوصیات باشد و محل فعالیت و تولید منطقه جغرافیایی مذکور باشد.

گواهینامه ثبت نشان جغرافیایی چیست؟

پاسخ

گواهینامه نشان جغرافیایی سندی است که « اداره مالکیت صنعتی » برای حمایت از نشان در محدوده جغرافیایی تحت اختیار صادر می کند و دارنده آن می تواند از حقوق انحصاری نشان جغرافیایی در آن محدوده جغرافیایی بهره مند شود.

شرط بهره مندی از نظام انحصاری نشان جغرافیایی چیست؟

پاسخ

اگر فعال یا تولید کننده قبل از تسلیم اظهارنامه و ثبت به نحوی آن را افشاء یا از طریق شفاهی، مصاحبه و شرکت در نمایشگاه های داخلی و بین المللی آن را در معرض دید عمومی قرار دهد، به منزله این است که با علم و اطلاع اقدام به افشاء آن نموده و به نوعی در جهت عمومی سازی و وارد کردن این نشان به حوزه قلمرو عمومی اقدام کرده است، و چنانچه متقاضی در مهلت ارفاقی نیز مبادرت به تسلیم اظهارنامه نشان جغرافیایی ننماید حق نشان برای وی از دست رفته محسوب می شود، به این ترتیب کسانی که خواهان استفاده از نظام انحصاری نشان جغرافیایی هستند ابتدا باید این حق را به ثبت برسانند و معمولا پس از ثبت نشان جغرافیایی است که فعال یا تولید کننده می تواند علیه نقض کنندگان حق مالکیت نشان یا هر شخصی که بدون اجازه آن نسبت به ساخت، تولید، اجرا، عرضه، فروش، صادرات و استفاده از نشان اقدام می نماید به دادگاه شکایت کند.

چگونه ایده خود را به ثبت برسانیم؟

پاسخ

بارها دیده شده که ایده پردازان در جستجوی ثبت ایده هستند.
ایده ها زمانی قابل ثبت هستند که قابل اجرا و عملی باشند. ایده باید دارای شرایط لازم جهت ثبت اختراع باشد، یعنی اگر شما ایده ای دارید که علاقه مند به ثبت و بهره مندی از نظام انحصاری آن در ایران یا هر کشوری هستید باید ثبت اختراع را در آن کشور انجام دهید.

ایران از چه سالی عضو کنوانسیون پاریس شده است؟

پاسخ

کشور ایران در سال ۱۳۳۷ هجری شمسی به عضویت کنوانسیون پاریس در خصوص حمایت از مالکیت صنعتی در آمد و با پذیرش اصلاحات به عمل آمده در کنوانسیون مزبور در سال ۱۳۷۷ هجری شمسی زمینه پیوستن به سازمان جهانی مالکیت معنوی (Wipo) را پدید آورد. در سال ۱۳۸۰ هجری شمسی جمهوری اسلامی ایران به وایپو پیوست. مقر وایپو که در سال ۱۹۷۰ میلادی تأسیس شده در شهر سوئیس است. سازمان ثبت اسناد و املاک کشور نماینده ایران در وایپو می باشد که ثبت اختراعات نیز در اداره مالکیت صنعتی سازمان مزبور صورت می گیرد.

پرسش شما


پاسخ سئوال خود را نیافتید ؟
با استفاده از فرم زیر سئوال خود را ارسال کنید و منتظر پاسخ کارشناسان ما باشید.


2 + 5 = ?